Maatschappelijk Werk

Langdurige stress, overbelasting of mentale uitputting kunnen leiden tot een gevoel dat je het overzicht in je leven kwijt bent. Alles tegelijk oplossen gaat dan meestal niet. Wel helpt het om stapsgewijs aan de slag te gaan.

Drie stappen, drie vragen

Overzicht krijgen, rust in je hoofd creëren en steun bij iemand vragen. Dat zijn drie stappen die je kunnen helpen. Want veel stress ontstaat door een overvol hoofd waarbij je niet meer weet waar je moet beginnen. Het maken van een simpel lijstje met drie kolommen kan al enorm helpen. Je kunt dan denken aan: wat er moet vandaag af, wat kan wachten en waar heb ik hulp bij nodig? Door zo’n overzicht te maken wordt de spanning in je hoofd en lichaam vaak al minder.

Prioriteiten

Doorgaan op je gewone tempo werkt meestal niet als je overbelast bent. Een heel praktische tip is om te kijken naar wat er echt vandaag moet gebeuren of wat je ook later kunt oppakken. Schrap bewust iets wat niet super urgent is. En ook niet alle mails hoeven meteen beantwoord te worden.
Kijk ook naar kleine concrete acties die je kunt doen. Die geven je weer zichtbaar grip. Dus niet: ‘ik moet mijn leven op orde krijgen’, maar: ‘morgen bel ik de maatschappelijk werker’.

Bewegen en gezond leven helpen ook bij stress

Stress zit natuurlijk niet alleen in je hoofd. Gebruik ook je lichaam om spanning te laten zakken. Bewegen, een stukje wandelen (zonder telefoon), lekker douchen, genoeg water drinken, regelmatig eten, even rekken en strekken en eerder dan gewoonlijk naar bed helpen stuk voor stuk.

Tot slot

Wat je ook doet, blijf er niet alleen mee zitten. Zoek hulp bij vrienden en familie, bij je ‘netwerk’. Een gesprek kan al een verschil maken. Of klop aan bij een maatschappelijk werker. Deze kan je ook helpen in kaart te brengen waar de stress vandaan komt en wat je kunt doen. Welke keuze je ook maakt of welke stap je ook zet, blijf er niet alleen mee lopen maar trek aan de bel.

Beter voor jezelf opkomen draait om twee vaardigheden: zelfvertrouwen en assertiviteit. Zelfvertrouwen is het gevoel dat je behoeften en grenzen ertoe doen. Bij assertiviteit draait het erom dat je dat duidelijk en respectvol kunt uitspreken.

Klein beginnen

Zelfvertrouwen ontstaat wanneer je jezelf betrouwbaar vindt. Werken aan je zelfvertrouwen betekent dat je jezelf steeds meer gaat ervaren als iemand die met uitdagingen om kan gaan. Elke nagekomen afspraak met jezelf is daarvan het bewijs want je doet wat je jezelf belooft. Dat kun je oefenen. Begin gewoon klein als je bijvoorbeeld met jezelf hebt afgesproken om te gaan bewegen. Niet meteen een uur wandelen, maar vijf of tien minuten lopen. Pleeg dat telefoontje dat je steeds uitstelt.

Op een rijtje

Je zelfvertrouwen groeit door aandacht te geven aan je sterke kanten. Maak eens een lijstje van vaardigheden die je hebt, situaties die je eerder hebt overwonnen of eigenschappen waar je trots op bent. Zorg dat je steunende mensen om je heen hebt. Mensen die jou respecteren en aanmoedigen helpen je om positiever naar jezelf te kijken.

Kijk naar je voortgang

Vergelijk jezelf minder met anderen. Wel met wie je zelf vorige maand of vorig jaar was. Stel jezelf de vraag wat er nu beter gaat dan vroeger. Spanning die je voelt is niet het teken dat je het niet kunt. Het is vaak juist een teken dat je groeit. Een voorbeeld is iemand aanspreken of je mening geven.

Oefen en spreek je uit

Assertief zijn is je mening geven zonder agressief te worden. ‘Nee zeggen’ zonder schuldgevoel, je grenzen aangeven en respect hebben voor jezelf én voor de ander. Een basisgedachte van assertiviteit is: ‘mijn gevoelens, behoeften en grenzen zijn net zo belangrijk als die van anderen.’ Assertief zijn, kan in het begin spannend voelen. Dat ongemak is normaal en neemt af door oefening. Gebruik eenvoudige uitspraken zoals: ‘ik ben het daar niet mee eens’, of: ‘ik wil graag dat je daarmee stopt’.

Sta sterk

Let ook op je lichaamshouding. Rechtop staan of zitten, oogcontact maken, rustig en duidelijk spreken, schouders ontspannen. Zo kom je zelfverzekerder over en je boodschap komt ook nog eens sterker over. Elke keer dat je eerlijk en respectvol voor jezelf opkomt, word je sterker en zekerder.

Tot slot

Wil je oefenen met anderen die hier ook moeite mee hebben, meld je dan aan voor een training. Versa Welzijn biedt assertiviteitstrainingen in groepsverband. Je kan ook met een maatschappelijk werker praten en oefenen.

Eerlijk onderzoeken bij jezelf of deze relatie goed is voor je op de lange termijn. Dat is de kern in deze situatie. En dat betekent dat je gaat kijken naar de werkelijkheid zoals die is. Niet alleen naar hoop, herinneringen of angst om los te laten.

Twijfel is op zichzelf al betekenisvol. Langdurige twijfel betekent vaak dat er behoeften niet worden vervuld. Dat betekent niet automatisch dat je moet vertrekken, maar wel dat de huidige situatie waarschijnlijk niet goed is voor je zonder duidelijke verandering. Of je bij je partner moet blijven, is geen vraag die iemand anders voor je kan beantwoorden.

Balans opmaken

Een gezonde relatie kent problemen maar geeft stabiliteit, respect en emotionele veiligheid. De vraag die je jezelf kan stellen is of de positieve kanten zwaarder wegen dan de negatieve kanten.

Dagelijkse werkelijkheid

Vraag jezelf af: voel ik me meestal rustig of vaak gespannen? Voel ik me gesteund of regelmatig alleen? Kan ik mezelf zijn zonder me voortdurend aan te passen? Geeft deze relatie me energie of kost ze me vooral energie? De dagelijkse werkelijkheid zegt meer dan incidentele mooie momenten.

Veiligheid en wederzijds respect

Een relatie doet je op lange termijn goed wanneer je je veilig en gerespecteerd voelt, wanneer je jezelf kunt zijn, je samen kunt groeien en vertrouwen hebt in de toekomst. Als de relatie je vaak uitput, onzeker maakt of klein houdt, is dat een belangrijk teken dat de relatie mogelijk niet gezond voor je is.

Tot slot

Wil je hierover verder praten dan kan een gesprek met een maatschappelijk werker verhelderd zijn en kan je nieuwe inzichten geven.

Nieuwe sociale contacten opbouwen kost gewoon tijd. Het is normaal als het de eerste paar keer ongemakkelijk voelt. Zie elke stap als oefening, niet als een test. Besef dat (vrijwel) iedereen op zoek is naar verbinding en ‘ergens bij horen’. Door elke week één kleine stap buiten je comfortzone te zetten, zoals een praatje maken met een buur of collega, bouw je langzaam maar zeker aan relaties.

Het hebben van dezelfde interesses helpt bij het opzoeken van nieuwe sociale contacten of vriendschappen. Hieronder staan een paar (laagdrempelige) ideeën. Van het een komt het ander en iedereen is ooit ergens begonnen, moet je maar denken!

• Sport: sluit je aan bij een lokale sportvereniging of loop eens binnen bij een sportschool in de omgeving.
• Vrijwilligerswerk: help mee bij een lokale stichting of bij een evenement. Kijk voor actuele vacatures op de website van Versa Welzijn, of loop eens binnen bij een van de buurthuizen en vraag of er vrijwilligers nodig zijn.
• Buurtactiviteit: in buurthuizen worden allerlei activiteiten aangeboden die wellicht aansluiten bij een hobby of interesse die je hebt
• Wandelgroep: er zijn allerlei wandelgroepen actief en je bent altijd welkom om een keer aan te sluiten bij een wandeling.

Kopje koffie met oude bekende

Je hoeft niet altijd nieuwe mensen te zoeken. Zoek bestaande contacten opnieuw op. Veel contacten kunnen verrassend makkelijk opnieuw op gang komen. Vraag eens aan een ‘oude bekende’ om een kopje koffie te drinken en weer eens bij te praten.

Tot slot

Veel mensen vinden het spannend om anderen aan te spreken, vooral als ze niet weten wat ze moeten zeggen. Het goede nieuws is dat je geen bijzonder of perfect gesprek hoeft te voeren. De meeste gesprekken beginnen heel eenvoudig met ‘kom je hier vaker?’, of ‘wat brengt jou hier?’ Mensen praten graag over zichzelf en hun ervaringen. Iedereen waardeert vriendelijkheid, interesse en aandacht.

Veel mensen liggen wakker van geldzorgen. Rekeningen stapelen zich op, onverwachte kosten komen erbij en het piekeren stopt niet als je in bed ligt. Vaak komt daar schaamte bij: ‘had ik dit niet beter moeten regelen?’ of ‘wat zullen anderen denken?’

Het is belangrijk om te weten dat financiële problemen iedereen kunnen overkomen. Een scheiding, ziekte, verlies van werk of stijgende kosten kunnen al genoeg zijn om uit balans te raken. Je bent dus niet de enige. En je hoeft het niet alleen op te lossen!

Waarom geven geldzorgen zoveel stress?

Langdurige stress door financiële problemen heeft invloed op je hele leven. Je slaapt slechter, bent sneller gespannen en kunt moeilijker nadenken of overzicht houden. Juist daardoor voelt het soms alsof alles tegelijk op je afkomt. Dat is een normale reactie op stress.
Je kunt er wat aan doen. Door een overzicht te maken, er niet alleen mee te blijven lopen, op tijd de post te openen en hulp te zoeken als het nodig is. Hoe pak je dat aan?

Vier tips op een rij

• Overzicht
  Schrijf op wat er binnenkomt en wat eruit gaat. Welke rekeningen zijn dringend? Welke schulden of betalingsachterstanden zijn er? Overzicht geeft vaak al iets meer rust.

• Niet alleen mee blijven lopen
  Schaamte zorgt er vaak voor dat mensen wachten met hulp zoeken. Maar praten helpt. Met iemand die je vertrouwt, een maatschappelijk werker of sociaal-juridisch dienstverlener.

• Open post op tijd
  Het uitstellen van het openen van de enveloppen is begrijpelijk, maar maakt de stress meestal groter. Kies een vast moment om je administratie te bekijken, eventueel samen met iemand anders.

• Zoek hulp als het nodig is
  Gemeentes en welzijnsorganisaties zoals Versa Welzijn of Loket geldzorgen kunnen ondersteunen bij geldzorgen en schulden. Hoe eerder je hulp zoekt hoe beter.

Wat helpt tegen piekeren in de nacht? Schrijf je zorgen op voor het slapengaan, probeer problemen niet ’s nachts op te lossen en plan overdag een moment om aan je administratie te werken. Onthoud dat kleine stappen ook stappen zijn.

Tot slot

Financiële problemen verdwijnen meestal niet in één keer. Maar stap voor stap kan er weer overzicht en rust ontstaan. Het belangrijkste is dat je er niet alleen mee blijft rondlopen. Hulp vragen is geen zwakte, maar een eerste stap vooruit. Het maatschappelijk werk oordeelt niet en luistert graag naar wat je bezighoudt.

Je thuis voelen betekent dat je je veilig moet kunnen voelen. Helaas leven sommige mensen met spanningen, controle, vernedering, bedreigingen of geweld binnen hun relatie of gezin. Dat kan lichamelijk geweld zijn, maar ook schelden, controleren, bang maken of voortdurend spanning voelen. Als je je thuis niet veilig voelt, is het belangrijk om dat gevoel serieus te nemen. Je hoeft niet te wachten tot de situatie ‘erg genoeg’ is om hulp te zoeken.

Praat erover

Mensen die met huiselijk geweld te maken hebben, schamen zich vaak. Ze zijn onzeker of bang om erover te praten. Daardoor blijven ze er soms alleen mee rondlopen. Toch helpt het om iemand in vertrouwen te nemen, zoals een vriend of vriendin, een familielid of een buurman of -vrouw, je huisarts, een maatschappelijk werker of iemand op school of op je werk.

Denk aan je veiligheid

Voel je je direct bedreigd of ben je bang dat er geweld kan gebeuren? Zoek dan een veilige plek op als dat mogelijk is. Bij acuut gevaar bel je altijd 112.

Het kan helpen om vooraf na te denken over:

• wie kun je bellen als het misgaat?
• waar kun je tijdelijk terecht?
• welke belangrijke spullen of documenten wil je bij de hand hebben?

Kleine voorbereidingen kunnen rust geven in een moeilijke situatie.

Hulp vragen mag

Veel mensen vinden het moeilijk om hulp te zoeken uit loyaliteit, angst of schaamte. Toch is hulp vragen geen teken van zwakte of verraad. Het betekent dat je jouw veiligheid serieus neemt. Maatschappelijk werkers van Versa Welzijn kunnen samen met jou kijken wat nodig is, op een manier die bij jou past.

Tot slot

Je hoeft angst, geweld of voortdurende spanning thuis niet alleen te dragen. Veiligheid is een basisbehoefte. Door erover te praten en hulp te zoeken, zet je een belangrijke eerste stap richting rust, steun en veiligheid.

Het verlies van iemand die belangrijk voor je was, kan je wereld volledig op zijn kop zetten. Verdriet na een overlijden raakt niet alleen je emoties, maar ook je dagelijks leven. Dingen die vroeger vanzelf gingen, kunnen ineens zwaar of zinloos voelen. Dat is een normale reactie op verlies.

Rouw verloopt voor iedereen anders. Sommige mensen voelen veel verdriet, anderen juist leegte, boosheid of verwarring. Ook lichamelijke klachten zoals slecht slapen, vermoeidheid of weinig eetlust komen vaak voor. Er is geen zelfde of ‘juiste’ manier om te rouwen en geen vaste tijd waarin verdriet ‘voorbij’ zou moeten zijn.

Geef jezelf tijd

Veel mensen verwachten van zichzelf dat ze sterk moeten blijven of snel weer ‘de oude’ worden. Maar rouw vraagt tijd. Het helpt om stap voor stap door de dagen heen te gaan en niet alles tegelijk van jezelf te verwachten.

Soms kan het helpen om kleine routines vast te houden, zoals op tijd eten, een wandeling maken of contact houden met anderen. Kleine dingen kunnen houvast geven in een moeilijke periode.

Blijf niet alleen met je verdriet

Verdriet kan heel eenzaam voelen. Toch helpt het vaak om erover te praten met iemand die je vertrouwt. Familie of vrienden, je huisarts, een maatschappelijk werker of lotgenoten van een rouwgroep: je voelt zelf vaak aan wie er voor jou zou kunnen zijn. Ook kun je bij Versa Welzijn bijvoorbeeld meedoen aan een cursus ‘Omgaan met rouw’. Je hoeft niet altijd woorden klaar te hebben. Alleen al gehoord worden kan steun geven.

Wees niet te streng voor jezelf

Op sommige dagen gaat het beter, op andere dagen juist niet. Dat hoort bij rouw. Verdriet komt vaak in golven en belangrijke data of herinneringen kunnen emoties opnieuw sterk maken. Probeer jezelf niet te veroordelen om wat je voelt.

Tot slot

Een groot verlies draag je vaak (levens)lang met je mee. Dat betekent niet dat het altijd even zwaar blijft. Met tijd, steun en ruimte voor verdriet ontstaat er vaak langzaam weer plaats voor rust en betekenis. Je hoeft die weg niet alleen te gaan.

Neem gerust contact op met het maatschappelijk werk van Versa Welzijn. Wij bieden graag dat luisterend oor en volgen jouw tempo.